Project Chronos

BÖLÜM 10

Sektör 6: Mekanik Hayat

Ertesi sabah Noah, Quart’ın ana salonuna her zamankinden daha dikkatli girdi.

Ethan bunu fark edince gülümsedi.

"Bugün fazla sessizsin."

Noah etrafına bakındı.

"Bugün Robotik Sistemler günü. Tedbirli olmakta fayda var."

Olivia kahvesinden küçük bir yudum aldı.

"Robotların seni özellikle hedef alacağını mı düşünüyorsun?"

"Hayır. Ama dün kendini onaran malzemeler gördük. Ondan önce yapay zekâ gördük. Bugün robot göreceğiz. Bu parçalar birleşince insan biraz düşünmeye başlıyor."

Ethan başını salladı.

"Aslında mantıksız değil."

Olivia Ethan’a döndü.

"Sen de mi başladın?"

"Hayır, sadece bilimsel olarak Noah’ın korkusunun temeli var diyorum."

Noah eliyle Ethan’ı işaret etti.

"Teşekkür ederim. Sonunda biri beni anlıyor."

Birkaç dakika sonra Dr. Chen Grup 14’ün yanına geldi. Elindeki tabletten yoklamayı kontrol ettikten sonra öğrencilerin karşısında durdu.

"Herkes hazırsa başlayalım. Bugün Sektör 6’yı ziyaret edeceğiz."

Noah derin bir nefes aldı.

"Robotlarla barış içinde geliyorum."

Dr. Chen bir an ona baktı.

"Bunu bilmeleri iyi olur."

Noah’ın yüzü ciddileşti.

"Şaka yapıyorsunuz, değil mi?"

Dr. Chen cevap vermeden yürümeye başladı.

Grup ana salondan ayrılıp Sektör 6’ya giden koridora yöneldi. Bu kez geçtikleri yol diğerlerinden daha hareketliydi. Duvarlardaki ekranlarda robot kollar, keşif araçları, insansız taşıma sistemleri ve farklı görevler için tasarlanmış mekanik yapılar gösteriliyordu.

Bazı görüntülerde küçük robotlar enkaz altındaki boşluklardan geçiyor, bazıları derin deniz tabanında ilerliyor, bazıları ise uzay yüzeyinde örnek topluyordu.

Ethan yürürken görüntülere dikkatle baktı.

Sektör 6’ya varmadan bile burada yapılan çalışmaların yalnızca fabrika robotlarından ibaret olmadığını anlamıştı.

Koridorun sonunda büyük bir kapı belirdi.

SEKTÖR 6

Robotik Sistemler

Kapılar açıldığında öğrencilerin karşısına devasa bir test alanı çıktı.

Burası klasik bir laboratuvardan çok, kapalı bir eğitim sahasına benziyordu. Bir tarafta robot kollar montaj görevleri yapıyor, başka bir tarafta dört ayaklı keşif robotları engelli parkurda ilerliyordu. Daha ileride insansı olmayan, tekerlekli servis robotları kutuları taşıyor, küçük uçan dronlar belirlenen rotalarda sessizce hareket ediyordu.

Noah birkaç saniye boyunca hiçbir şey söylemedi.

Olivia bunu fark etti.

"İyi misin?"

Noah başını salladı.

"Evet. Sadece hangisinin önce bana saldıracağını hesaplıyorum."

Dr. Chen gruba döndü.

"Sektör 6, Quart’ın robotik sistemler üzerinde çalıştığı bölümdür. Burada yalnızca hareket eden makineler üretilmez. Robotların çevreyi algılaması, karar vermesi, görevleri güvenli şekilde yerine getirmesi ve insanlarla uyum içinde çalışması hedeflenir."

Ethan test alanındaki dört ayaklı robotlardan birini izledi. Robot önündeki engeli gördü, kısa süre durdu, ardından adımını ona göre ayarlayıp üzerinden geçti.

"Bu robot kendi mi karar veriyor?" diye sordu.

"Kısmen," dedi Dr. Chen. "Sensörlerinden aldığı veriyi işler, çevresindeki engelleri tanır ve en güvenli hareketi seçer. Ama her karar tamamen bağımsız değildir. Güvenlik sınırları ve görev kuralları önceden belirlenir."

Olivia dikkatle dinliyordu.

"Yani yapay zekâ burada da kullanılıyor."

"Evet. Sektör 3’te geliştirilen bazı modeller burada test edilir. Bir robotun yalnızca güçlü olması yetmez. Ne yaptığını anlaması da gerekir."

Noah kollarını bağladı.

"Ben bazen ne yaptığımı anlamıyorum."

Olivia hiç beklemeden cevap verdi.

"Farkındayız."

Dr. Chen onları ilk test alanına götürdü. Camın arkasında iki robot kol yan yana çalışıyordu. Biri küçük metal parçaları taşıyor, diğeri bu parçaları hassas şekilde birleştiriyordu.

"Bu sistemler mikro montaj için kullanılır," dedi Dr. Chen. "İnsan elinin yapamayacağı kadar hassas işlemleri gerçekleştirebilirler. Özellikle Sektör 1’de üretilen bazı parçalar bu tür robotlarla birleştirilir."

Ethan robot kolun hareketlerini izledi. Hareketler hızlı değildi ama inanılmaz derecede kontrollüydü. Her parça tam olması gereken yere yerleşiyordu.

"Hiç hata yapıyorlar mı?" diye sordu.

"Elbette," dedi Dr. Chen. "Bu yüzden her hareket kayıt altına alınır. Robot hata yaptığında sistem nedenini analiz eder. Parça mı kaydı, sensör mü yanlış okudu, komut mu eksikti? Hata bulunmadan üretime devam edilmez."

Noah cama yaklaştı.

"Yani burada hata yapmak yasak değil, hatayı anlamamak yasak."

Dr. Chen memnun olmuş gibi başını salladı.

"Güzel özet."

Noah gururlanarak Olivia’ya baktı.

"Gördün mü? Bilimsel katkı yaptım."

"Bir kere oldu diye abartma."

Bir sonraki alanda öğrencileri daha hareketli bir test bekliyordu. Zeminde kayalar, metal rampalar, dar geçitler ve farklı yüzeyler bulunuyordu. Dört ayaklı bir keşif robotu parkurun başında bekliyordu.

Dr. Chen açıklamaya başladı.

"Bu tür robotlar insanların girmesinin tehlikeli olduğu bölgelerde kullanılır. Deprem sonrası enkaz alanları, radyasyon riski bulunan bölgeler, derin mağaralar ya da başka gezegenlerin yüzeyleri gibi."

Araştırmacılardan biri komut verdi.

Robot ilerlemeye başladı.

İlk engeli kolayca geçti. Sonra eğimli rampaya çıktı. Bir noktada ayağı kayar gibi oldu ama hemen dengesini yeniden kurdu. Parkurun sonunda dar bir açıklıktan geçmesi gerekiyordu. Robot birkaç saniye durdu, gövdesini alçalttı ve açıklıktan dikkatlice geçti.

Öğrencilerden bazıları alkışladı.

Noah robotu işaret etti.

"Bu benden daha atletik."

Olivia gülümsedi.

"Bu zor değildi."

Dr. Chen grubun ilgisini başka bir noktaya çekti. Salonun yan tarafında insansız taşıma robotları çalışıyordu. Bazıları küçük kutular taşıyor, bazıları belirli istasyonlara gidip malzeme bırakıyordu. Bir robot yoluna çıkan araştırmacıyı fark etti ve durdu. Araştırmacı geçince yoluna devam etti.

"İnsanlarla aynı ortamda çalışan robotlar için en önemli konu güvenliktir," dedi Dr. Chen. "Bir robot yalnızca görevini değil, çevresindeki insanları da hesaba katmalıdır."

Ethan başını salladı.

"Yani hızdan önce güvenlik."

"Her zaman."

Noah elini kaldırdı.

"Peki bu robotlardan biri kahve getirebiliyor mu?"

Dr. Chen ciddi bir ifadeyle cevap verdi.

"Evet."

Noah’ın gözleri parladı.

"Ben bu sektörde çalışmak istiyorum."

Olivia kahkahayı bastıramadı.

Turun son bölümünde Dr. Chen onları daha sessiz bir laboratuvara götürdü. Burada küçük robotlar masa üzerindeki nesneleri tanımaya çalışıyordu. Bir robot küpü aldı, yanlış kutuya koydu, sonra ekrandaki uyarıyı gördü ve ikinci denemede doğru yere yerleştirdi.

Ethan bunu izlerken Sektör 3’teki yapay zekâ laboratuvarını hatırladı.

"Bu da öğreniyor," dedi.

Dr. Chen başını salladı.

"Evet. Robotik, tek başına mekanik değildir. Malzeme bilimi gerekir, enerji gerekir, işlemci gerekir, yapay zekâ gerekir. Quart’taki bütün sektörler bir noktada birbirine bağlanır."

Bu cümle Ethan’ın aklında kaldı.

Bütün sektörler bir noktada birbirine bağlanır.

Sektör 1 bilgiyi işliyordu.

Sektör 2 güç veriyordu.

Sektör 3 öğrenmeyi sağlıyordu.

Sektör 4 bu sistemleri Dünya’nın dışına taşıyordu.

Sektör 5 onları dayanıklı hale getiriyordu.

Sektör 6 ise bütün bunlara hareket kazandırıyordu.

Tur sona erdiğinde Noah rahat bir nefes aldı.

"Tamam. Beklediğimden daha az tehditkârdı."

Olivia ona baktı.

"Robotlar seni sevdi galiba."

"Ben de onları sevdim. Özellikle kahve getirebilenleri."

Ethan gülümsedi.

Sektör 6’dan çıkarken bir kez daha arkasına baktı. Test alanındaki robotlardan biri, az önce zorlandığı engeli ikinci kez deniyordu. Bu kez daha dengeli geçti.

Ethan bunu izlerken kendi kendine düşündü.

Quart’ta makineler yalnızca yapılmıyordu.

Gelişiyordu.

Ve her yeni sektör, ona buranın ne kadar büyük bir sistem olduğunu biraz daha gösteriyordu.