FOOTLONG NI, ASHER (SPG)

Paghahanap ng Trabaho

CHAPTER 6

THIRD PERSON POV

Matapos nilang saktan si Yuyieh noong gabing iyon, nagtawanan si Angel, Tita Yell, at Bryan na parang masaya sila sa nangyari. Ang boses ng kanilang halakhak ay umalingawngaw sa buong bahay, halos sumiksik sa dingding ng maliit na kwarto ni Yuyieh. Naiwan siyang mag-isa sa loob, pilit pinipigilan ang mga luhang hindi maubos-ubos.

Sa sobrang pagod at sakit, napahiga na lang si Yuyieh sa malamig niyang kama. Pilit niyang isiniksik ang sarili sa makitid na espasyo ng bodega, parang gusto niyang mawala na lang sa mundong iyon. Ang buong katawan niya ay nanginginig—hindi niya alam kung dahil sa lagnat o sa takot.

“Hanggang kailan ko ‘to titiisin? Hanggang kailan ako magpapakababa para sa mga taong ‘to?” tanong niya sa sarili habang pinapahid ang dugo sa gilid ng labi niya.

Ngunit kahit ganoon, kinabukasan, maaga pa rin siyang nagising. Ramdam niya ang mabigat na pakiramdam ng lagnat—mainit ang ulo niya, sumasakit ang buong katawan, at tila umiikot ang paligid. Pero sa kabila nito, tumayo siya mula sa kama. Wala siyang karapatang magpahinga, kahit pakiramdam niya ay isa na siyang bangkay na naglalakad.

Sa kusina, sinimulan niyang magluto ng agahan. Bawat pag-angat ng kawali at pagtimpla ng kape ay parang isang laban para sa kanya. Paulit-ulit niyang iniisip, “Kapag tinamad ka, mas lalong magagalit si Tita Yell. Kaya gawin mo na lang lahat, Yuyieh. Wala kang choice.”

Habang nagluluto, narinig niya ang yabag ni Tita Yell pababa ng hagdan. Ramdam niya agad ang tension sa paligid. Bawat tunog ng hakbang nito ay parang malalakas na dagok sa puso niya. Hindi pa man nagsisimula ang araw, parang natatakot na agad siya sa mangyayari.

“Ano ba ‘yan, Yuyieh! Ang bagal mo pa rin, kahit ilang beses na kitang sinasabihan! Gusto mo bang paluin ulit kita?” malakas na sabi ni Tita Yell habang naupo sa mesa.

“Pasensya na po, Tita. Malapit na po itong matapos,” sagot ni Yuyieh, pilit na pinipigil ang panginginig ng boses niya.

“Tapos puro pasensya? Hindi pa ba natutunan ng utak mo kung paano gumalaw nang mabilis? Diyos ko naman, para kang walang silbi!” patuloy na sigaw ng matanda.

Hindi sumagot si Yuyieh. Inayos niya ang sinangag at itlog sa plato bago ito ihain sa harap ni Tita Yell. Ngunit sa halip na kainin, tiningnan lang ito ni Tita Yell nang masama.

“Bakit ganito lang? Wala bang ibang ulam? Akala mo ba kakainin ko ‘to? Ang cheap mo magluto!” reklamo nito, sabay tulak ng plato pabalik sa kanya. Tumapon ang ilang kanin sa lamesa.

“Pasensya na po, Tita. Wala na po kasi tayong ibang ingredients,” sagot ni Yuyieh, halos pabulong.

“Edi bumili ka! Ano ba ‘yang ginagawa mo rito kung hindi ka naman marunong mag-isip?! Pabigat ka talaga sa buhay namin!” bulyaw ulit ni Tita Yell.

Biglang bumaba si Angel mula sa hagdan, halatang bagong gising pa pero nakangiti nang nakakaloko. “Mama, ang ingay niyo naman. Ano ba naman kasi si Yuyieh, ang incompetent pa rin, ano?” sabi niya habang naupo sa tabi ng ina.

Napatingin si Yuyieh kay Angel. Gusto niyang magpaliwanag, pero alam niyang walang maniniwala sa kanya. Kaya pinili na lang niyang magpatuloy sa paglilinis ng mesa.

“Hoy, bakit ka tahimik diyan? Guilty ka ba?” tanong ni Angel sabay hampas ng kutsara sa mesa.

“Hindi po… wala po akong ginagawang mali,” sagot ni Yuyieh, pero mahina pa rin ang boses niya.

“Kung wala kang ginagawang mali, bakit parang palagi ka na lang problema? Ni hindi ka marunong mag-effort sa buhay! Tumigil ka na nga lang, umalis ka na dito!” sabat ni Bryan na kakababa lang mula sa kwarto. Agad siyang tumingin sa mga plato sa mesa at napataas ang kilay. “Ano ‘to? Ito na naman? Puro itlog na lang? Wala ka bang ambag kahit kaunti?”

“Pasensya na po. Bibili po ako mamaya ng ibang ulam…” sagot ulit ni Yuyieh, pero ramdam niyang parang nauupos na ang boses niya.

“Pasensya? Ayan ka na naman sa pasensya mo!” sigaw ni Angel. Tumayo siya at lumapit kay Yuyieh, sabay kuha sa basahan na hawak nito. “Ikaw na lang kaya ang kainin namin? Baka mas masarap pa sa luto mo!” Tumawa siya nang malakas, at tumawa rin si Bryan.

Hindi na napigilan ni Yuyieh ang sarili. Ramdam niya ang bigat sa dibdib niya habang pinagmamasdan ang mga taong itinuring niyang pamilya pero walang ibang ginawa kundi saktan siya. Gusto niyang magalit. Gusto niyang sumigaw. Pero hindi niya magawa.

“Okay lang, Yuyieh,” bulong niya sa sarili. “Konting tiis pa. Lalaya ka rin sa kanila. Magiging masaya ka rin balang araw.”

Pagkatapos ng agahan, sinimulan niyang linisin ang buong bahay. Habang nagwawalis siya sa sala, narinig niya ang tawanan nila Angel at Bryan sa kusina. Pinag-uusapan na naman siya.

“Alam mo, Kuya, kung aalis si Yuyieh dito, ang gaan siguro ng buhay natin, no?” sabi ni Angel, halatang sinasadya niyang lakasan ang boses para marinig ni Yuyieh.

“Oo nga. Pero sino pa ang gagawa ng lahat ng trabaho dito kung wala na siya?” sagot ni Bryan, sabay tawa.

“Hayaan mo. Pagod na rin ako sa mukha niya. Isang araw, sisiguraduhin kong mapaalis na siya rito,” sabi ni Angel.

Pinilit ni Yuyieh na huwag pansinin ang narinig niya. Pero habang patuloy siyang naglilinis, hindi niya maiwasang maramdaman ang hapdi sa puso niya.

“Hanggang kailan pa ba ako magtitiis?” tanong niya sa sarili, habang hinahawakan ang dibdib niyang parang dinudurog na ng sobra-sobrang sakit.

Sa kabila ng lahat ng iniisip niya, hindi siya tumigil sa paglilinis. Alam niyang wala siyang ibang pagpipilian. Sa bahay na iyon, siya ang alipin. Siya ang punching bag. Pero sa isip niya, may isang pangako siyang paulit-ulit na inuusal:

“Darating ang araw na makakawala rin ako. At kapag dumating ang araw na iyon, hinding-hindi na nila ako makikitang ganito.”

Pagkatapos magluto at maglinis ng buong bahay, agad na inutusan si Yuyieh ng kanyang adoptive mother, si Tita Yell, na bilhan ng ulam ang pamilya. Pagod man at may lagnat pa, wala siyang nagawa kundi sumunod. Sa bawat hakbang niya papunta sa palengke, ramdam niya ang bigat ng katawan niya, pero mas mabigat ang pakiramdam na parang palagi siyang walang halaga sa pamilyang dapat sana’y nagmamahal sa kanya.

Pagbalik niya sa bahay, sinalubong siya agad ng malakas na boses ni Tita Yell. “Ano na naman ‘tong binili mo? Ang tagal-tagal mo na, ito lang? Parang wala kang kwenta! Kaya ka nga namin kinupkop para may katulong kami dito, pero wala ka namang silbi!”

“Pasensya na po, Tita,” sagot ni Yuyieh, pilit pinipigilan ang panginginig ng boses niya.

“Pasensya? Lahat na lang ng ginagawa mo, puro mali! Alam mo, Yuyieh, maghanap ka na nga ng trabaho! Hindi ka naman pwedeng pabigat na lang dito habang buhay. Akala mo ba madali ang buhay? Nakikitira ka na nga lang, wala ka pang maitutulong!”

Hindi alam ni Yuyieh kung paano sasagot. Gusto niyang magpaliwanag na ginagawa niya naman ang lahat ng kaya niya, pero alam niyang kahit ano pang sabihin niya, laging siya ang mali.

“Tama si Mama,” sabat ni Angel, na naupo sa sofa habang naglalaro sa cellphone. “Hindi ka na bata, Yuyieh. Baka naman kaya walang gusto sa’yo kasi loser ka lang talaga.” Tumawa siya, at tumawa rin si Bryan na nasa tabi niya.

Sa sobrang sakit ng naririnig niya, tumango na lang si Yuyieh. “Opo, Tita. Maghahanap po ako ng trabaho.”

Kinaumagahan, maaga siyang umalis ng bahay, dala ang ilang dokumento at ang iilang damit na nais niyang isuot para mag-apply ng trabaho. Suot niya ang simpleng blouse na bahagya nang kupas at palda na medyo luma na rin. Kahit alam niyang hindi ito kaaya-aya para sa mga kumpanyang papasukan niya, wala na siyang magawa.

Una siyang pumunta sa isang malaking opisina sa Makati. Business administration graduate si Yuyieh, kaya may konti siyang kumpiyansa na matanggap. Ngunit matapos ang ilang minuto ng interview, agad siyang sinabihan ng recruiter na, “Pasensya na, pero mukhang hindi pa ito ang tamang role para sa’yo.”

Sinubukan niyang ngumiti at magpasalamat, kahit na ramdam niyang gusto na niyang umiyak.

Sa ikalawang kumpanya na inaplayan niya, halos parehong sagot ang natanggap niya. “We’ll call you nalang po,” sabi ng HR manager. Pero sa tono pa lang nito, alam niyang hindi na siya tatawagan.

Hanggang sa matapos ang araw, walong kumpanya ang pinuntahan ni Yuyieh. Wala kahit isa ang tumanggap sa kanya. Sa bawat tanggihan, parang lalong bumibigat ang pakiramdam niya. Gusto niyang magtanong, “Ano bang mali sa’kin? Hindi ba ako sapat? O talaga bang walang chance ang tulad ko?”

Nang matapos ang huling interview, lumabas siya ng gusali, pilit pinipigilan ang luha. Ramdam niyang napakalaki ng mundo, pero wala siyang lugar dito. Napaupo siya sa gilid ng isang pader malapit sa kalsada, hindi na alintana kung mapansin siya ng ibang tao.

Hindi na niya napigilan ang sarili. Pumatak na lang nang kusa ang mga luha niya. Iniisip niya ang lahat ng sinabi sa kanya nina Tita Yell, Angel, at Bryan. “Pabigat ka lang.” “Wala kang silbi.” “Loser ka talaga.”

Sa isip niya, paulit-ulit niyang tinatanong ang sarili: “Tama ba sila? Hanggang dito na lang ba ako?”

Habang umiiyak, may lumapit sa kanya—isang matandang street vendor na nagbebenta ng candy. “Iha, okay ka lang? Mukhang pagod na pagod ka.”

Napatingin si Yuyieh sa matanda, pilit pinupunasan ang mga luha. “Okay lang po ako, salamat.” Pero halata sa boses niya na hindi totoo ang sagot niya.

“Alam mo, iha,” sabi ng matanda, “kahit gaano kahirap ang buhay, hindi mo dapat sukuan. Walang permanente sa mundo, pati ‘yung sakit na nararamdaman mo ngayon. Gagaan din ‘yan balang araw.”

Ngumiti ang matanda at iniabot ang isang kendi sa kanya. “Kainin mo ‘to. Libre na. Baka sakaling gumaan kahit papaano ang pakiramdam mo.”

Napangiti si Yuyieh, kahit papaano. “Salamat po,” sabi niya habang tinanggap ang kendi.

Matapos ang saglit na pag-uusap, umalis na ang matanda. Naiwan si Yuyieh na nakatingin sa maliit na kendi sa kamay niya. Sa simpleng bagay na iyon, parang nakaramdam siya ng konting pag-asa.

“Hindi pwedeng sumuko. Hindi pa dito natatapos ang laban ko,” sabi niya sa sarili.

Tumayo siya mula sa gilid ng pader, pinunasan ang mga luha, at naglakad papunta sa susunod na kumpanya. Hindi pa man niya alam kung tatanggapin siya, pero alam niyang hindi siya titigil hangga’t hindi niya naaabot ang pangarap niya.

Habang naglalakad, tiniis niya ang bigat ng mga mata niyang namaga sa kakaiyak, pati na rin ang lagnat na hindi pa rin nawawala. “Kaya mo ‘to, Yuyieh. Kahit mahirap, kaya mo,” ulit-ulit niyang sinabi sa sarili.

Sa kabila ng lahat ng sakit, iniisip niyang isang araw, magiging maayos din ang lahat. Isang araw, hindi na niya kailangang marinig ang masasakit na salita ng pamilyang kinalakihan niya. Isang araw, makakawala rin siya sa impyernong kinasasadlakan niya.

At kahit walang kasiguraduhan ang susunod na hakbang, huminga siya nang malalim at nagpatuloy.