Enzo's POV.
Akala ko tapos na, pero mali ako. Ang nakaraan ay hindi pa bumibitaw.
"Pag-ingatan mo ‘yan."
Matagal ko nang narinig ang babalang ‘yon. Noon, binalewala ko lang. Pero ngayon, paulit-ulit itong bumabalik sa isipan ko—mas malinaw, mas matalim.
Pero huli na nga ba talaga?
Conference room. Board meeting. Mga taong tila nag-aabang kung sino ang unang magpapakita ng kahinaan.
"Tingin mo kaya mo ‘to?" may bahid ng pang-uuyam ang boses ni Adrian.
Ngumiti ako. "Ano sa tingin mo?"
Sa kumpanyang ‘to, ang trabaho at emosyon ay magkadikit.
Alam ko na ‘yon noon pa.
Pero nang tumama ang tingin ko kay Ava, narealize kong hindi lang pala ito tungkol sa trabaho.
Lumapit si Adrian, bahagyang nakayuko, pabulong. "Hindi ka bagay dito."
Tumawa ako, pero ang ngiti ko’y walang init. "Lagi mo na lang sinasabi ‘yan, Velasquez. Pero bakit parang ikaw ang natatakot?"
"Enzo, don’t." Hindi ko alam kung babala o utos ‘yon mula kay Ava.
Pero huli na.
Dahil sa harap niya, nakita ko ang lumang sugat na hindi pa rin gumagaling.
Isang titig, isang maling galaw. Ang nakaraan ay nakamasid—at huli na para umatras.
Minsan, ang maling desisyon ay parang multo—hindi mo napapansin, pero hindi rin ito nawawala.
"Sigurado ka bang kaya mong panindigan ‘yan?"
Ang tanong na ‘yon ay bumalik sa akin, mula sa isang alaala na matagal ko nang ibinaon. At sa harap ko ngayon—si Ava.
Nakatayo si Ava sa harap ng conference room, walang bahid ng emosyon sa mukha.
Pero nang magtama ang tingin namin, alam kong may isang bagay na hindi pa rin natutuldukan.
"Alam mo, Enzo…" boses ni Adrian, malumanay pero punong-puno ng lason. "Hindi lahat ng tao kaya ang trabahong ‘to."
Ngumiti ako. "At hindi rin lahat ng tao kayang tanggapin ang pagkatalo."
Ang board meeting ay parang laban—at si Adrian, laging may itinatagong bala.
"May isang account na mukhang mahina ang numbers," aniya, diretsong nakatingin sa akin.
Nagkatinginan kami ni Ava. Ilang taon na ang lumipas, pero alam ko ang ibig sabihin ng tingin niyang ‘yon.
Isa itong babala. O baka huli na ang lahat.
Isang kumpas ng kamay, isang papel sa lamesa—at isang desisyong hindi na mababawi.
Akala ko patay na ang isyung ‘yon. Pero ngayon, unti-unti na naman itong bumabangon.
Nag-vibrate ang phone ko. May dumating na email—isang lumang email na hindi dapat muling makita.
Napamura ako nang mabasa ang subject line. Si Ava, ako, at isang lihim na dapat nang nilamon ng sistema.
Ilang taon na ang lumipas, pero narito pa rin ito—isang document na hindi ko inakalang buhay pa.
Tumingin ako kay Ava. Alam ko—nararamdaman ko—na alam niya rin.
“Ito ba ang hinahanap mo?” malamyang tanong ni Adrian, itinulak sa akin ang isang folder.
Binuksan ko. Pamilyar na pirma. Pamilyar na kasunduan. At isang pamilyar na pagkakamaling dapat hindi na muling lumitaw.
"Sa tingin mo ba, walang presyong babayaran para sa lahat ng ‘to?" bulong ni Adrian, may bahid ng panunuya.
Huminga ako nang malalim. Wala na akong ibang pagpipilian—kundi harapin ito.
Mabilis kong sinara ang folder. Nararamdaman kong nanonood si Ava.
"Huwag mong sabihing hindi mo ito inaasahan, Enzo." Tumawa si Adrian. "Lahat ng bagay dito may kapalit. Lalo na ang mga sikreto."
Nagtagpo ang tingin namin ni Ava. Sa pagitan namin, isang lihim na kayang sumira ng lahat.
Minsan, ang nakaraan ay parang anino—akala mo nawala na, pero lagi itong nakasunod.
Narinig ko ang pagtawag niya bago ko pa siya makita.
"Ava." Malamig, pero may kilalang tinig.
Tumingin ako. Si Ryan Gomez.
Parang umangat ang buong opisina nang magtagpo ang tingin namin.
Ang huling beses na narinig ko ang pangalan niya? Ay noong iniwan niya si Ava para sa iba.
At ngayon, bumalik siya.
"Long time no see," ani Ryan, ngumingiti na parang wala siyang iniwang gulo noon.
"Anong ginagawa mo dito?" malamig na tanong ni Ava.
"Trabaho," sagot niya. "At para sa ‘yo, Ava."
"Sayang naman, Ava," patuloy ni Ryan, hindi alintana ang mga tingin sa paligid.
"Akala ko ba tapos na tayo?"
Nagtagpo ang tingin namin ni Ava. May hindi pa ako alam. At ayokong malaman.
"Nagbago na ako," ani Ryan, pero may bahid ng panunuya ang boses niya. "Tingnan mo, pareho na tayong nagtatrabaho dito."
Alam kong may hindi siya sinasabi.
At alam kong delikado ‘yon.
Isang lihim ang nabuhay. Isang lumang sugat ang bumukas. At ang laro ay nagsimula na.
Minsan, akala mo alam mo na ang buong istorya—hanggang sa malaman mong mali ka.
Pinapanood ko si Ryan habang pinagmamasdan niya si Ava.
"Enzo, hindi ka ba curious? Kung bakit ako nandito? Kung anong alam ko na hindi mo pa alam?"
Biglang natawa si Ryan, walang pagmamadali, walang takot.
"Ikaw, Ava," aniya, pabiro pero may bigat. "Alam mong hindi kita iiwan na walang souvenir, ‘di ba?"
Ang ekspresyon ni Ava? Bakas ang galit.
Ang pangalan niya ay isang lumang multo na bumangon ulit.
Ngayon, hindi lang ito tungkol kay Ava. Hindi lang ito tungkol sa nakaraan nilang dalawa.
Pero, bakit ko nararamdaman na ako rin ang target niya?
"Alam mo bang matagal ko nang inaantay ‘to?" bulong ni Ryan.
Tumingin ako kay Ava. Sa pagitan ng galit at takot sa mata niya, may isa pang bagay akong nakita—pagdududa.
Ang sagot sa lahat ng tanong ko ay nasa loob ng folder na hawak ni Ryan.
"Basahin mo," aniya, ngumiti nang bahagya. "Malalaman mong hindi lahat ng akala mong totoo… ay totoo talaga."
Binuksan ko ang folder. At sa isang iglap, ang lahat ng alam ko ay nawasak.
Ang nakaraan ay hindi isang alaala—isa itong paulit-ulit na siklo na hindi natin matatakasan.
Hawak ko pa rin ang folder. Mabigat ito sa kamay ko, mas mabigat pa sa dibdib ko.
"Enzo," mahina pero mariing tawag ni Ava.
Napalingon ako. Ang tingin niya? Takot.
"Tandaan mo ‘to," ani Ryan, nakatayo, walang bakas ng pangamba. "Minsan, ang hindi natin alam… ‘yun pa ang pumapatay sa atin."
Tumingin ako kay Ava. Pero ang kinatatakutan ko, baka alam niya na.
"Hindi mo naiintindihan," matigas na sabi ni Ava, pero may basag sa boses niya.
"Ang alin?" Sagot ko, mababa ang tono, pero alam kong pareho naming alam ang sagot.
Ito ang away na dati na naming pinagdaanan. At ngayon, inuulit namin.
"May tanong ako, Ava," sabi ni Ryan, inilapag ang kamay sa lamesa. "Gaano mo siya kakilala?"
Alam kong ako ang tinutukoy niya.
At alam kong hindi ko gusto ang magiging sagot.
Alam kong may mali. Alam kong may kulang.
Pero sa harap ni Ava, sa gitna ng katahimikan niya, may isang bagay akong narealize.
Hindi ako sigurado kung sino ang tunay na traidor dito.
Nagtagpo ang tingin namin ni Ava—at sa isang iglap, naulit ang nakaraan.
Akala ko tapos na kami. Pero mali ako—hindi ito pagtatapos, kundi panibagong simula.
"Ano na ngayon?" mahina pero matigas ang tanong ni Ava, nakatitig sa folder sa pagitan namin.
Napatingin ako sa kanya.
"Alam mong hindi pa tayo tapos," sagot ko.
Dapat tapos na ‘to. Dapat, nalinawan na kami.
Pero habang pinagmamasdan ko si Ava—ang kamay niyang mariing nakasara, ang tingin niyang puno ng hinanakit—alam kong hindi pa.
“Akala ko ba hindi mo ko niloloko?” tanong ko, bahagyang hinihigpitan ang hawak sa folder.
Hindi siya sumagot agad.
At doon ko naramdaman ang mas masakit: Ang alinlangan niya.
Si Ryan, si Ava, ako—tatlong pangalan na magkakabit sa isang larong hindi namin alam kung paano tatapusin.
“Hindi pa tayo tapos, Enzo,” bulong ni Ava, paos ang boses pero matalim ang tingin.
Napangiti ako, mapait.
“Alam ko,” sagot ko. “Dahil simula pa lang ‘to.”
Nagtagpo ang tingin namin—at sa isang iglap, naging malinaw ang lahat. Lalaban kami.