Kapitulu 13

2408 Words
“Nono….. Nono, hatan ama lai Nono… Nono, Nono, hader mai Nonooo!” Kuitadu, tia nee tanis loos. Nono nia mãe hakilar to’o dezmaia. Halo ha’u mos tanis hanoin loos tia nee, aproveita ha’u nia kondisaun real ho matan been ida horiohin ha’u tahan hela nee, fakar sai dala ida. Ema dudu sai ona Nono nia isin maten iha maka lori ona ba mortuariu. Sàdiku demais! Foin minutu hirak liu ba, ami nain rua Alina sei koalia ho nia. Nia sei konsege bolu ha’u prinseza. Nia sei dehan saudades tebes ha’u tanba ha’uba Suia durante semana ida. Saudades la haree ha’unia oin. Aiihhh Nai, nusa mak sedu ida hanesan nee nee…… Ami hakuak malu, enkoraza malu. Tia nee konsiente tiha komesa tanis fali. Kala ida nee mak sentimentu oinsa ita lakon ema ne’ebé ita hadomi tebes iha ita nia moris. Ha’u nunka senti ida nee tanba durante ha’u moris mai, ha’u seidauk senti oinsa lakon ema ne’ebé ha’u hadomi. “Heiiii... Noi, Alina! Imi nain rua iha nee hotu?” Ha’u nia mãe to’o mai hotu ospital no hakfodak tebes haree ami nain rua iha nee hotu no tanis loos. “Sin, tia!” Alina hatan. “Mãe mai halo saida?” Ha’u mos hakfodak haree mãe mai ospital. “Noi, tia Zulmira nia oan, Nono! Kona xoke mate kedas iha fatin nee. Imi nain rua Alina iha nee halo saida?” Mãe husu fali. “Ahhh... Mãe koñese Nono ka?” Ha’u hakfodak. “Sin, nee tia zulmira nia oan. Mãe nia kolega diak nia oan. Mãe sempre temi bebeik tia nee nia oan ba Noi, maibe Noi nunka hakarak rona. Oinsa Noi atu koñese nia?” Mãe entuziasmu atu hatene klean. “Hmmm.. nia ami nia vise diretur mãe!” Ha’u hatan ho tanis. “ Nia haree ha’u diak tebes. Ohin deit nia sei konsege oferese ninia aan atu tula hela mai konsulta iha ospital, tanba nia hanoin ha’u moras. Maibe ha’u dehan ha’u diak hela. Nee mak ami la konsege mai” Ha’u haktuir ba mãe, mãe hakfodak rona ha’u nia esplikasaun. “Noi, mãe la espera imi serbisu hamutuk” Mãe nia matan been komesa nakonu. Ha’u la komprende mãe nia objetivu koalia nunee. “Noi, Noi sei hanoin fulan kotuk mãe koalia ho Noi kona ba tia Zulmira nia oan mane ne’ebé hakarak kaben ho Noi nee. Nia mak Nono ida agora latan hela iha meza leten ne’eba nee” Mãe komesa tanis. Ami nain rua Alina hakfodak. “Aiiihh mãe, tebes ka?” Ha’u la fiar. “Sin, Noi. Noi la hatene tanba Noi nunka hakarak rona bainhira mãe koalia kona ba ema ruma ne’ebé hakarak Noi nee oinsa” Mãe halerik. Ha’u nonok no laiha liafuan atu koalia. Ami nain rua Alina hateke malu no bilaan tiha deit. La hatene atu koalia saida. “Loos ona, mãe ba tan tia Zulmira lai” Mãe hakat lalais ba tan Nono nia mãe ne’ebé tanis la para rai. “Mira, korazen” Mãe ho tia Zulmira hakuak malu no tanis hamutuk. “Ana, ita nain rua nia planu falla ona. Ita planu hakarak Nono ho Noi atu moris hamutuk, maibe agora Nono Maromak bolu uluk ona nee Anaa...” Rona Nono nia mãe tanis no koalia temi ha’u nia naran halo halo ha’u nia isin fulun hamriik no hanoin loos tia Zulmira ho mãe. Maibe atu oinsa tan ba? Maibe, ha’u senti nee diak liu karik. Maromak nee boot duni! Kala ida nee mak destinu moris. Maromak la koko ha’u liu husi ha’u nia kapasidade. Laloran ida liu ona. Ha’u labele imajina se karik Nono la mate no mãe nafatin hakarak ami nain rua tia Zulmira nia oan nee kaben, oinsa ho hau ne’ebé agora isin rua hela? Liu tiha oras balun ha’u senti ha’u nia estomagu manas tiha. Ha’u dehan ba Alina. “Lin, ha’u hamlaha tiha. Ha’u nia estomagu moras tiha” Alina hatan “ha’u mos hanesan” “Ita nia hahan ohin sosa nee iha ne’ebé?” Ha’u husu. “Ahhh…. “ Alina hakfodak no basa rentoos. “Ohin haluha hatuun. Iha hela taxi laran” “Hmmmm….. husik ona ba. Ita ba buka seluk deit ona”. Ha’u desidi. “Ha’u ba dehan hela ba mãe lai. Ó hein iha nee eee, Lin” Ha’u lao ba tan tia Zulmira ho mãe ne’ebé tuur hein hela Nono nia isin maten. “Mãe, ami nain rua Alina ba buka haan lai. Ohin ami nain rua seidauk konsege haan mak mai liu tiha nee. Ha’u nia estomagu moras loos ona” Ha’u esplika no husu lisensa ba mãe. “Noi.... Nono laiha ona, Noi!” Nono nia mãe tanis hakilar bainhira haree ha’u ba besik sira. “Korazen, tia!” Ha’u hatan no hakuak tia Zulmira. “Loos ona. Tia, mãe... ami ba haan tiha mak mai fali” Ha’u kontinua. “Ba haan lai ba mak mai fali hodi hein kareta funerariu ne’ebé atu tula ba uma nee to’o mai” mãe haktuir. “Diak, mãe, ami ba lai!” Nunee ami nain rua Alina lao sai ba buka hahan iha restaurante ne’ebé besik iha ospital nia oin. Han hotu ami fila fali ba ospital. “Haiiii.... Alina, Noi! Imi foin to’o mai ka?” Maun Nino hasee ami nain rua Alina bainhira ami nain rua atu lao liu ba mortuariu. “Ahh, Señor! Señor mos foin to’o mai ka?” Alina husu hikas. Maibe ha’u nonok deit. Baruk no evita aan atu koalia ho ema nee. “Ahh, sin! Foin minutu hirak liu ba” Nia hatan no tenta fihir ha’u nia oin. Maibe ha’u soe oin no lakohi haree nia. Haree ida nee, nia dada iis makaas. “Lina, ita ba tiha iha ne’eba” ha’u dada obriga Alina nia liman ho lao lalais tiha ba tan mãe ho tia Zulmira. “Oinsa? Haan hotu ona ka, Noi?” Mãe husu. “Sin. Mãe. Hotu ona. Mãe haan tiha ona ka seidauk?” Ha’u hatan no kontinua husu mãe. “Mãe haan tiha mak mai nee, Noi!” Māe responde. ”Oh, entaun diak. Tia, tuku hira mak kareta funerariu mai?” Ha’u husu ba tia Zulmira. “Ita hein deit. Señor diretur mak organiza buat hirak nee hotu. Ne’ebé ita hein deit” Tia Zulmira hatan. “Oohhh... “ Ami nain rua Alina hatan dala ida. Liu tiha minutu balun, señor diretur lao lalais mai tan ami lubun ida ne’ebé hamriik hein hela iha mortuariu oin. “Boa tarde tia Mira, ha’unia sentidu kondolensia profunda ba tia no família hotu. Ami mos senti lakon tebes ami nia rekursu diak loos ida hanesan Nono. La espera Nai bele bolu sedu nia ho maneira ida ne’ebé ita hotu nunka imajina” Maun Nino koalia hodi hakuak tia Zulmira no fó korazen ho haforsa tia Zulmira ne’ebé senti lakon tebes ninia oan mane boot nee. “Obrigada barak, señor deiretur. Buat hotu Na’in mak termina. Maromak hadomi liu ha’unia oan mane, hiikksss..... hikkkssss” tia Zulmira haktuir ho tanis. “Sin, tia! Ita akompaña ho orasaun atu Nono bele hetan fatin diak iha Nai nia kadunan santu, deskansa ho hakmatek no sai nafatin reza nain ba ita sira ne’ebé sei halao hela ita nia peregrinasaun iha mundu ida nee.” Maun Nino enfaze. “Sin, oan! Eiihhhhh, kuitaduuu! Tuku hira mak kareta funerariu mai, señor diretur?” tia Zulmira husu ba maun Nino. “Mai dadaun ona nee, tia” Maun Nino hatan. Kareta Funerariu hakiduk no see kotuk ba sala funerariu no família sira foti Nono nia isin maten hodi tula ba kareta funerariu laran. “Alina, Noi, bolu tan ho māe, mai sae kareta ho ha’u. Ita ba hamutuk” derepente maun Nino hateke mai ami nain rua Alina no dehan nunee. Ha’u haree ho Alina ho baruk no fó sinal atu lakohi tuir nia, maibe Alina ku’u ha’unia liman no rasta ha’uba ninin hodi bis-bisu dehan “kuida ninia sentimentu lai bele ka? Agora sei oras serbisu nee, Noi! Nee orden.... tuir deit ona” “Hmmmmm .... loos ona” Ha’uhatan ho nervoza no oin naborut no evita atu la hateke ba ninia oin. Ami tuir kedas iha kareta funerariu ninia kotuk, akompaña to’o Nono sira nia uma. Durante loron hirak nia laran atrapalla ho Nono ninia prosesu fúnebre tomak, halo ha’uhaluha ituan ha’unia problema. Nono ninia mate isin mos la hakoi iha kapital Dili, maibe lori hikas fali ba sira nia knua iha sira nia munispiu. Loron hirak nia laran hu’u tenke akompaña māe hodi hamaluk tia Zulmira iha sira nia knua. Afinal māe ho tia Zulmira mos kolega diak tebes hanesan ami nain rua Alina agora dadaun nee. So que, depois de tia Zulmira kaben nee mak sira ladun vizita malu tanba idak-idak atrapalla ho ninia família rasik. “Noi... eeeee” tia Zulmira bolu ha’u, hakuak ha’uno tanis. “Afinal semana oin nee ami planu atu ba Noi nia uma, koalia ho Noi nia māe atu ba prenda ona Noi. Tia hakarak imi nain rua harii uma kain no moris hamutuk, tanba Nono nia fen uluk nee kurti tiha ho mane seluk no halai tiha ba Englaterra....... hiiiiikkkssss.....hikkkkksss......” Nia esplika no kontinua tanis. “Tia, ita bele trasa ita nia planu oinsa ba mos buat hotu Maromak mak desidi” Ha’u tente hakalma tia Zulmira. Afinal iha ha’u nia laran nee agradese tebes tanba ha’u sees ona husi problema ida nee, mezmu ida nee laos signifika ha’u haksolok ho Nono ninia mate. Ami hotu nafatin senti lakon tebes. “Ana, deskulpa! Tanba ha’u nia oan mane la konsege halo Ana nia oan feto kontente. Nai bolu uluk ona nia.... “ tia Zulmira koalia ba māe. “Ita atu dehan oinsa tan? Buat hotu liu ona. Ita harohan deit ona ba Nai, atu nia bele haksolok hamutuk ho anju no santu sira iha lalehan” Māe haktuir. Ami sei koalia namanas hela, Alina telefone mai. “Hello, Lin! Boa tarde....” Ha’u simu telefone. [“Noi, ó diak hela?”] Alina husu husi ne’eba mai. “Grasa a Deus, Alina. Ha’u diak hela maske kolen ituan maibe ha’u tenke hamaluk māe ho tia Zulmira. Ha’u labele husik hela sira iha momento sira hanesan nee. Sira presiza ha’u nia suporta no presenza, liu-liu tia Zulmira. Nia sei triste tebes” Ha’u esplika. [“ahh, sin. Ha’u komprende. Maibe señor diretur hakarak Noi atu mai ona. Problema semana ida ona nee”] Alina lamenta. “Sin, ha’u hatene. Maibe nia mos tenke komprende itaun ba. Iha situasaun ida hanesan nee nee, kuitadu.... “ Ha’u halerik. [“Entaun bainhira loos mak ó atu mai? Dehan loloos mai ba para ha’u hatoo hela ba nia”] Alina ezizi. “Parese bainrua dader, Lin. Tanba orsida kalan sei hader aifunan midar, depois aban loraik lori ba butuk iha ninia semiteriu, bainrua dader mak ami nain rua māe fila” Ha’u hatan. [“Noi, ó rona didiak mai lai” ] “Koalia deit mai ba saa, ha’u rona hela nee....” [“Maun Nino atu telefone Noi, maibe nia tauk Noi la foti, no nia la barani tanba Noi hamutuk hela ho Noi ninia māe, liliu nia dehan hamutuk hela ho kandidatu inan banin ne’ebé la konsege realiza”] Alina esplika. “Hahhhaha... dehan ba nia lalika kepo demais ho ha’u ida. Haree serbisu halo nonok. Loos ona, ate bainrua... byeeee.....”. [“Hmmmm loos ona, byeee....”] Ha’u hakotu xamada iha telefone sein hein Alina ninia komentariu. Huffff...... buatamak nee labele duni. Ha’u hakarak tenta livre husi nia, maibe nia sei nafatin duni tuir ha’u no buka tuir ha’u. Ha’u tenke halo oinsa? Derepente ha’u nia ulun moras, laran sa’e no atu muta. Māe hakfodak. “Noi, diak hela too?” Māe no tia Zulmira ho paniku husu dala ida ba há’u. “Diak hela māe, tia! Ha’u ba lalais hariis fatin lai” dehan nunee ha’u halai lalais tama tiha ba hariis fatin no konsege muta iha ne’eba. Hein kleur ha’u la sai husi hariis fatin, tia Zulmira no māe hakbesik aan ba hariis fatin no dere odamatan. Tokk.... tokk... tokk.... “Noi, kleur loos ona nee iha hariis fatin. Ó diak hela ka?” Māe husu. “Diak hela māe, kalma!” Ha’u hatan husi hariis fatin laran. Ha’u hakmumu lalais ibun, eskova tiha nehan mak sai mai. “Noi halo ami tauk no preokupa fali” tia Zulmira tenik. “Aihh tia, ha’u nia estomagu nee kala grave ona saa. Nee mak provoka muta ida nunee” Ha’u tenta buka razaun tanba tauk sira deskonfia. “Nee saa, Mira! Buatinak nee desde fila husi Suia mai nee mak laran beik to’o agora deit” Māe dehan ho oin triste. “Dalaruma haan tarde hela deit karik, Noi! Pois durante semana ida iha nee nee mos ha’u haree Noi la naran haan. Nee halo nusa mak la provoka tan estomagu nee atu aumenta grave ba?” tia Zulmira inventa. “Aiihh, Mira. Nia mak hanesan nee saa, iha uma ne’eba mos kadavez haan laloos ida saa. Nia mak kaluk inan ona hanesan nee mos kadavez sei maña aan hela saa” Māe hamnasa. “Iiihh Māe nee... halo ita moe deit” Ha’u hakruuk ho moe. “Aiihh aon, atu moe tan ba see? Nono laiha tiha ona. Nia sei iha nee ida ba bee Noi moe. Nia ba ona.....” tia Zulmira hahu koalia fali ho triste. Kala ida nee mak sentimentu nu’udar inan nian. Inan ida ne’ebé lakon ninia oan mane ne’ebé nia hadomi tebes. Saa tan oan mane ida sai ona hanesan reponsabizador iha família. No tia Zulmira haktuir tan katak “Kuitadu, Nono ida nee hola feto ida uluk nee mos seidauk konsege iha oan, feto nee uluk bulak halai tiha ho mane seluk ba rai liur. Foin planu tan atu ba prenda fali ida nee, seidauk konsege realiza tan, nia ba ona. La tau hela bei-oan ida mai ha’u. nein hela lalatak ida ha’u.... kuitadu” Ha’u laiha ona liafuan atu koalia. Ferik nee tanis no koalia mesak-mesak to’o deit kalan. Loron tuir mai ami lori aifunan ba tau iha semiteriu ne’ebé ninia distansia ladun dook husi tia Zulmira sira nia rezidensia. Fila husi semiteriu, ha’u husu lisensa ba māe no tia Zulmira atu deskansa sedu tanba ha’u kolen demais no evita atu muta, ha’u desidi toba sedu tiha no hasees aan ituan husi ema barak.
Free reading for new users
Scan code to download app
Facebookexpand_more
  • author-avatar
    Writer
  • chap_listContents
  • likeADD