Iha serbisu fatin.
“Dader diak ba ita hotu!” señor diretur loke enkontru ne’ebé hala’o iha salaun boot iha edifisiu ida nee.
“Dader diak mos, señor diretur” ami hotu hatan.
“Diak, objetivu husi ita nia enkontru ida nee, atu nomeia hein ema ida sai vise-diretur interinu to’o despaixu husi ministeriu tuun mai” Nia hahu esplika objetivu husi enkontru nee. Ami hotu nonok hodi rona.
“Depois de tetu, observa ho haree husi aspeitu oi-oin, maka iha nee ho orgullu desidi no anunsiu ofisialmente katak señora Maria ne’ebé dadaun nee asumi hela kargu nuudar sekretaria exekutivu iha instituisaun ida nee mak sei kaer mos pasta nuudar vise diretur interina ba periodu ida nee hodi hein despaixu legal husi ministeriu” Ha’u hakfodak, taka ibun to’o matan fuan atu haksoit sai.
Nunka imajina buatamak ida nee atu foti desijaun ida mesak hanesan nee.
Haree husi irarkia serbisu nian, ha’u merese duni atu asumi kargu nuudar vise diretur interina, maibe pelu menus nia koalia lai ho ha’u ou husu uluk lai ha’u nia disponibilidade. Ida nee
Nia desidi mesak deit nee…. Ha’u sente ofendidu, iritadu no sente atu mate tiha deit.
Hotu-hotu basa liman no aseita ho ninia desizaun. Ha’u foti liman interompe.
“Deskulpa, señor diretur. Maiz i menus staff seluk laiha ona ka? Ha’u labele” Ha’u lamenta.
“Deskulpa mos señora Maria. Durante semana ida ita boot laiha iha nee, ami hotu desidi no hotu-hotu aseita ona katak kargu ida nee merese ba ita boot duni mak tenke lori. No haree mos ba irarkia serbisu no lei ne’ebé vigora iha nee, hakarak ka lakohi ida nee ita boot nia reponsabilidade duni” Nia esplika ho arrogante no hamnasa midar ituan. Sira seluk basa liman ho kontente inklui Alina.
Ho laran todan ho frustradu hau simu kargu ida nee. Ha’u sente laran todan no frustradu laos tanba ha’u laiha kapasidade no labele jere serbisu nee, maibe ha’u lakohi atu besik liu buatamak ida naran Antoninho nee.
“Mai ita hotu basa liman dala ida tan ba ita nia vise diretur foun, señora Maria Moniz ” sira hotu basa liman. “Dala ida tan parabens”.
“Okay, ita nia enkontru hotu ona no agora ita idak-idak bele fila fali ba ita nia fatin” señor diretur nee afirma.
Ami hotu hamriik hodi fila ba idak-idak nia fatin. Derepenti Alina dada ha’u nia liman no hakuak ha’u.
“Parabens eee doben, susesu iha kareira. La imajina ho Non onia mate, bele iha mudansa ba doben nia kareira. Baut hotu Nai nia planu” Alina koalia ho matan bee. Ha’u la komprende, saida mak iha ninia hanoin. Ha’u hanoin nia kontente, maibe tanba ba saa ninia luun turu?
“Lin, ó nusa? Ha’u la komprende ó tanis nee? Loloos nee ó kontente ka tristi?” Ha’u husu ho kuriuzu.
“Doben, ha’u nee kontente ho triste dala ida. Tanba saa? Ha’u kontente tanba ha’u nia bestie hetan kargu foun no susesu iha kareira. Ha’u tristi tanba ita lakon ita nia kolega diak ida. Ita lider diak ida iha instituisaun ida nee” nia espresa ninia sentimentu.
“Pois?” Ha’u dezafia, tanba ha’u sente nia sei subar buat ruma. Haree husi nai matan, nia atu dehan buat ruma.
“Noi, orsida meiu-dia ita lalika ba haan iha uma ida eee, ita ba haan deit iha resto kiik ida ne’eba. Ha’u atu dehan buat ruma ba ó saa…” Alina koalia ho triste.
“Hmm… ok, ok! Bele. Ha’u mos baruk atu ba uma. Mãe obriga atu koalia ho ha’u. Ha’u sente mãe komesa deskonfia ituan ona. liu-liu horseik ami nia viajen husi Nono sira nia uma mai to’o iha nee. Mãe haree ha’u atu haan matak deit saa” Ha’u halerik na nia.
“Nee ka? Imi nian mãe mai ho saida? “ Alina husu.
“Alina, ha’u atu hirus dadaun ó mak nee! “
“Hirus? Hirus ha’u tanba saida nee? Ha’u sala saida?” Alina bilaan tiha.
“Ó mak haruka buatamak nee ba hasoru ami nain rua mãe iha Nono sira nia uma too horseik nee?” Ha’u fihir Alina nia matan mak husu, tanba ha’u hakarak nia onestu.
“Heiii, Noi… ó la isin manas ida toooo? Ha’u la hatene buat ida.
Owwwhhh so sweet…… entaun imi nain rua tia fila mia nee maun Nino mak ba hasoru ka?” ho ansi ha’u foti liman taka metin tiha Alina nia ibun. Nia hakfodak no koalia makaas halo ema iha edifisiu laran nee atu rona hotu deit. Ami nain rua lao dadaun iha koridor ne’ebé ema barak.
“Alinaaaa…. Alinaaa, koalia neneik ba la hatene ka? Ó nia ibun nee hanesan bibi loos” Ha’u nervoza hakat uluk lalais ba ha’u nia fatin. Afinal husi dook mos buatamak nee fihir hela ami nain rua. Observa hela ami nain rua nia jeitu. Ha’u hateke liu tiha, lao lalais tiha ba ha’u nia meja. Hafoin ha’u tuur tun iha ha’u nia kadeira, telefone iha ha’u nia meja leten iha notifikasaun.
Drrrttt…. Drrtttt… drrttt…
Ho fuan tuku-tuku ha’u hatan ba telefone nee.
“Hello, nee ho Maria. Iha buat ruma ha’u bele ajuda!”
“Sin, Noi. mai tiha ha’u nia fatin lai. Favor ida” Nia taka telefone.
Huff… buatamak nee atu halo oinsa mak diak eeee…..
La kleur Alina tama mai ho oin naborut. “Noi, ó bele halai hela ha’u nee”
“Lin, sorry! Bele ka orsida ba haan mak ita nain rua koalia? Buatamak nee foin telefone ha’u haruka ha’u atu ba iha ninia fatin agora”
“Ciieee…. Ciiieee….. Diretur bolu ninia vise! Nia goza.
“SStttt…. Alina, please! Ó hanesan nee orsida ha’u halai deit ona. ó hanesan la koñese fali hau….” Ha’u dada iis.
“Heisa, loos ona. Ba hasoru nia agora. Keta halo ba atu koalia asuntu serbisu nian ruma. Tau tiha sentimentu no imi nain rua nia problema nee ba kotuk. Okay! Forsa….” Alina enkoraza ha’u.
“Huuffff…… okay, okay! Bestie! Reza ba ha’u.. “ ha’u dada iis, netraliza ha’u nia emosaun no lao haka tba ninia fatin.
Tokk….. tokk…… tokk….
Ha’u dere odamatan.
“Tama mai!” Orden husi laran ne’eba mai.
Krreeekkk….. ha’u loke odamatan no hakat ho duvidu tama ba maun Nino ka señor diretur misteriozu ka arogante ka ha’u la hatene atu bolu tan ninia naran saida tan ninia meja.
“Bondia!” Ha’u kumprimenta sein haree ninia oin.
“Hmmmm… bondia, Noi! Halo favor tuur tiha lai” Nia haruka ho arogante.
“Koalia deit mai, ha’u la presiza tuur ida” Ha’u hatan ho baruk.
“Noi, ha’u nee ita boot nia diretur. Ne’ebé karik ha’u haruka tuur nee favor ida tuur” Nia nafatin komandu ho arogante. Ha’u tuur obriga aan ho espresaun mal no nakonu ho odiu.
“Noi…. “ nia bolu tiha ha’u nunee, nia tenta fihir ha’u nia matan no atu kaer ha’u nia liman.
“Favor ida, señor diretur exelentismu…. Labele besik ha’u no kaer ha’u liman. Hatene tau aan didiak ba. Nee iha serbisu fatin” Ha’u dada sees tiha ha’u liman no koalia ho nervoza.
“Noi, ó nia fuan nee halo husi saida?” Nia lamenta.
“Ita boot iha direitu saida atu hatene?” Ha’u rejeita atu hatan ba ninia husu.
“Keta haluha Noi, ha’u nia oan iha ita boot nia knotak. Kuida didiak nia. Kontrola emosaun bainhira koalia ho ninia pai hehehehe” nia koalia ho fiar aan, hamnasa no nafatin arogante.
Sein lisensa ha’u hamriik no hakat luan-luan, hakarak atu sai lalais tiha husi ninia kuartu. Maibe antes ha’u nia to’o ba odamatan nia bolu tuir tiha husi kotuk.
“Noi, hein lai” Nia halai no tenta kaer ha’u nia liman.
“Husik ha’u. labele kaer ha’u nia liman. favor ida” Ha’u hisik ninia liman ho makaas. Nia husik ha’u nia liman, lao ba xave tiha odamatan no hatama xave ba ninia bolus. Ha’u hakfodak hodi protesta…
“Señor, hakarak ha’u hakilar ka? Señor ninia hakarak nee saida?” Ha’u koalia ho tauk.
“Hmmmmm…… Noi! hakilar deit ba, laiha ema ida mak bele rona, tanba kuartu ida iha ona silensiador. Ne’ebé atu hakilar karik hakilar deit ba. Hakilar to’o Noi senti aliviadu no senti satisfas ona bele nonok no rona ha’u” Nia hatan ho kalma. Ha’u nia matan been nakonu no tauk. Ha’u nia trauma no odiu ba mane sira mistura hamutuk iha ha’u nia pensamentu agora.
Nia dada ha’u liman ho kalma ho haruka ha’u tuur fila fali iha fatin no nia hahu koalia.
“Noi, ha’u sente Noi laos ona labarik kiik. Noi agora tinan tolu nuku ona, ate hela fulan tolu tan Noi halo ona tinan tolu nulu resin ida. Tanba saa Noi nia attitude sei hanesan labarik kiik nee?”
“Ne’ebé nusa? Iha problema ho ita boot ka? Loke odamatan ha’u atu sai agora!” Ha’u hateten no nervoza.
“Lae, Noi! ha’u uza ona maneira no estratejia oi-oin atu koalia sériu ho Noi. Ha’u hakarak koalia husi fuan ba fuan hanesan ema adultu. Maibe Noi nunka fó biban ba ha’u, oinsa ha’u bele hatene!” Nia koalia ho jentil no rende ba situasaun ida nee, no hakneak ba rai, halo ha’u hakfodak ho ninia asaun. Ho matan triste, ha’u tenta fihir nia no dada nia hamriik.
“Maun, favor labele halo hanesan nee!”
“Karik Noi lakohi koalia sériu ho ha’u, lakohi responde ha’u nia karta ne’ebé ha’u manda ba nee, husik ha’u hakneak nafatin iha nee” Nia mantein hakneak no lakohi hamriik.
“Hmmmm…. Favor ida hamriik tiha ba. Orsida ema haree husi liur ne’eba ladun diak ida maun. Maun diretur boot ida tan halo fali hanesan nee nee, maun!” Ha’u esplika ho laran susar no duvidu.
“Entaun se hakarak ha’u hamriik, koalia loloos mai. Hatan loloos mai. Koalia husi fuan. Halakon ha’u nia kuriuzu. Noi, ó la hatene ho ó nia jestu nee halo ha’u atu mate tan deit kuriuzu. Ha’u toba la dukur durante nee” nia haktuir.
“Okay, agora maun hamriik, orisda tuku 12.00 ita sai ba haan, no buka fatin diak ida mak ha’u sei koalia sériu ho maun…. Bele?” ha’u tenta hatun ha’u nia emosaun tanba ha’u mos la aguenta haree nia halo jeitu nunee.
Mane bonitu ida, mane mutin ida, mane alturas ida, mane matan furak ida, mai hakneak loos iha ha’u nia ain huun nee, halo ha’u mos sente hanesan halo ona pekadu ba ema nee ninia sentimentu.
Hanesan nia hateten ona katak nia uza ona maneira no estratejia oi-oin atu koalia sériu ho ha’u. nia hakarak koalia husi fuan ba fuan hanesan ema adultu. Maibe ha’u nunka fó biban ba nia, oinsa nia bele hatene katak loloos nee ha’u nia aan nee moris hela iha situasaun traumatiku ninia laran. Ha’u trauma atu harii uma kain. Ha’u tauk atu terus hanesan mãe. Ha’u lakohi ida nee atu akuntese ba ha’u nia moris. Maibe ha’u mis iha ambisaun ida hakarak iha oan rasik sein harii uma kain, sein moris hamutuk ho mane ida.
Nia aseita ho ha’u nia sujsetaun, nunee nia hamriik no kaer ha’u nia liman. Ha’u mos husik deit ona, tanba ha’u lakohi tan atu haksesuk malu ho nia. Naran katak ha’u halo ha’u nia oin mamar ba nia, atu nia bele loke lalais odamatan hodi ha’u bele halai lalais ba liur no ba hasoru Alina.
“Loos ona, sai ba hein ha’u iha ne’eba. Ituan tan ha’u sai ba” ho hamnasa nia tenik.
Ha’u doko ulun no dada iis liviadu. Depois nia hasai xave husi ninia bolsu na ba loke odamatan atu sai bele sai ba fali ha’u nia fatin.
Iha ne’eba Alina hela ho kuriuzu. Nia hein kleur tebes mak ha’u foin mosu ba. Ho ansi nia pulveriza (rega) ha’u ho pergunta barak.
“Heii doben, ó tam aba kleur loos nee? What happened?” Nia husu.
“Huffff ….. Lina, deskulpa…….. orsida ha’u labele ba haan hamutuk ho ó. Tanba maun Nino konvida ona ha’u tenke ba almosu ho nia. Nia obriga ha’u tenke hatan ninia pergunta” ha’u hatan ho lian kotu-kotu no bis-bisu ba Alina. Hein Alina nia reasaun ba ha’u nia desizaun ne’ebé ha’u sente halo nia laran moras no kanek ona. tanba loloos nee nia mos iha buat ruma mak nia hakarak atu hatoo ba ha’u iha tempu almosu.
“Ahh, ha’u admira tiha ona. parese sei sai nunee. Maibe diak, parabens……. ha’u kontente” nia hatan ho hamnasa midar, halo nia aan bonita oan loos. Ha’u la espera liu. Ha’u hanoin nia atu hirus no laran moras. Afinal nia suporta tan deit ami nain rua ninia relasaun.
Ami nain rua sei konversa dadaun, maun Nino sai mai husi nia fatin.
“Lao ona, Noi….” Nia konvida ho oin sériu.
“Diak, ha’u foti ha’u nia pasta lai” ha’u hatan no lao ba foti ha’u nia pasta.
“Lin, ate orsida… chaooo” Ha’u sente ladun diak tanba kansela atu almosu hamutuk ho Alina, maibe ha’u laiha opsaun. Ha’u tenkehalo tuir señor diretur ida nee ninia hakarak. Ha’u lakohi nia atu hakneak tan iha ha’u nia ain huun hanesan ohin nee. Nia hatun loos ninia dignidade iha ha’u nia oin, saa tan nia nuudar ami nia xefe.
Husi edifisiu serbisu fatin ba to’o iha restaurante ne’ebé nia prefere kuaze gasta minutu tolu nulu. Oras meiu-dia hanesan nee akuntese engrafamentu iha kuaze estrada sira hotu iha kapital Dili tanba funsionariu barak fila serbisu ba almosu no estudante sira, balun fila husi eskola no balun foin atu ba eskola.
Mezmu ami kuaze minutu tolu nulu iha kareta laran, maibe ami nain rua idak-idak dizolvidu ho ninia pensamentu rasik. Ha’u la hatene nia bele simu ha’u nia razaun ni husik ha’u livre ka lae? Ha’u la hatene saida mak agora iha ninia hanoin. Karik ha’u iha kapasidade ida ne’ebé bele lee ema nia hanoin ka ema bolu halo matan dook sira nee, ha’u hakarak atu lee nina hanoin kona ba ha’u………...
Notas husi hakerek nain:
[Nafatin mantein yea guys, tanba hakerek nain sei tenta atu upload novela ida nee diariamente to'o remata...)
Bele Hakerek imi nia komentariu kona ba istoria nee iha koluna komnetariu nian atu hakerek nain bele hatene saida mak imi nia hakarak...
cheerrsssss....]